Terug naar Woordenboek
beginnerBasis Concepten
5 min leestijd

One-shotten

Simpele Uitleg

One-shotten betekent: je geeft de AI in één keer alle instructies zodat het resultaat direct goed is — zonder heen-en-weer praten. Je stopt alle context, regels en voorbeelden in één prompt. Vergelijk het met een briefing aan een freelancer: hoe completer je opdracht, hoe minder revisierondes je nodig hebt.

Technische Definitie

One-shot prompting is een prompt engineering-strategie waarbij één enkel voorbeeld in de prompt wordt meegegeven om het LLM het gewenste gedrag aan te leren — een vorm van In-Context Learning. Het verschilt van zero-shot (geen voorbeeld) en few-shot (meerdere voorbeelden). In de Nederlandse AI-praktijk verwijst "one-shotten" breder naar het in één prompt alle context meegeven om direct correct resultaat te krijgen, ook bij API-calls waar iteratie niet mogelijk is.

Waarom Dit Belangrijk Is

Als je één email schrijft, kun je heen en weer praten met ChatGPT. Maar als je 500 productbeschrijvingen moet genereren, 1.000 support tickets moet categoriseren, of dagelijks social posts wilt maken? Dan is iteratief prompten onmogelijk.

One-shotten is de oplossing: schrijf één perfecte prompt, gebruik die eindeloos. Voor teams die AI op schaal inzetten is dit essentieel. Je maakt prompt templates die iedereen kan gebruiken — consistent resultaat, elke keer.

Hoe Het Werkt

Denk aan een mal voor koekjes. Je besteedt tijd aan het perfect maken van de mal, en daarna stempel je honderden perfecte koekjes.

Een goede one-shot prompt bevat:
1. Taak: "Categoriseer dit product"
2. Regels: alle categorieën en edge cases
3. Voorbeeld: één perfect input-output paar
4. Output format: exact hoe het resultaat eruit moet zien (bijv. JSON)
5. Fallback: wat te doen bij twijfel

Je test de prompt op 10 items, optimaliseert tot het werkt, en draait hem dan op duizenden items via de API. Dit is hoe development teams AI inbouwen in bedrijfsprocessen.

Use Cases

Bulk productcategorisatie

Een webshop moet 10.000 producten categoriseren. Eén one-shot prompt met categorieën, regels en een voorbeeld verwerkt alle producten via de API — in minuten in plaats van weken handmatig werk.

Consistente content genereren

Een marketing team maakt één prompt template voor social posts: tone of voice, lengte, structuur en een voorbeeld. Elke medewerker produceert content in dezelfde stijl, zonder eindeloos bijsturen.

Support tickets classificeren

Elke binnenkomende email wordt automatisch gecategoriseerd (bug, vraag, klacht, compliment) door een one-shot prompt met voorbeelden per categorie. Het support team ziet direct de prioriteit.

Vertaling en lokalisatie

Eén prompt die de gewenste toon, terminologie en doelgroep definieert, vertaalt honderden pagina's consistent. Het voorbeeld toont de AI hoe merkspecifieke termen vertaald moeten worden.

Voorbeelden

Iteratief vs. one-shot: het kostenverschil

Iteratief (voor 1 product):
Jij: "Categoriseer: iPhone 15"
AI: "Elektronica"
Jij: "Nee, smartphones zijn Mobile Devices"
AI: "OK"
Jij: "Geef ook prijscategorie"
→ 5 berichten voor 1 product. Bij 10.000 producten: onmogelijk.

One-shot (voor alle producten):
Eén prompt met categorieën, regels en voorbeeld. Werkt direct voor alle 10.000 items.

Voorbeeld van een one-shot prompt

"Categoriseer producten. Categorieën: Mobile Devices, Computers, Audio, Overig. Prijscategorie: Budget (<€300), Mid (€300-€1000), Premium (>€1000).

Voorbeeld:
Input: iPhone 15 Pro €1199
Output: {category: Mobile Devices, price_tier: Premium}

Nu categoriseer: [product]"

Dit template werkt voor elk product — van koptelefoons tot laptops.

Veelgemaakte Fouten

"AI is slim genoeg zonder voorbeeld"

Een LLM volgt patronen, niet intenties. Zonder voorbeeld raadt het je gewenste format en stijl. Eén goed voorbeeld elimineert die onzekerheid — en bespaart revisierondes.

"Meer voorbeelden is altijd beter"

Voor de meeste taken is 1-3 voorbeelden optimaal. Meer dan 5 maakt de prompt duurder (meer tokens) zonder merkbaar betere resultaten. Focus op diverse voorbeelden die edge cases dekken.

"One-shotten werkt voor alles"

Bij creatief werk of ontdekking is iteratief prompten beter — je weet nog niet precies wat je wilt. One-shotten werkt het beste bij repetitieve, goed gedefinieerde taken.

Tools Die Dit Gebruiken

ChatGPTClaudeOpenAI APIClaude API

Veelgestelde Vragen

Wanneer moet ik one-shotten vs. iteratief prompten?
One-shot voor bulk taken (categorisatie, vertaling, classificatie), geautomatiseerde workflows via de API, en repetitieve taken waar consistentie belangrijk is. Iteratief voor creatief werk, complexe taken waar je het doel nog ontdekt, en eenmalige opdrachten.
Hoeveel voorbeelden heb ik nodig?
Eén goed voorbeeld is vaak al genoeg — dat is letterlijk "one-shot". Voor taken met meer variatie werken 2-3 voorbeelden beter (dat wordt dan few-shot). Focus op voorbeelden die de moeilijkste gevallen dekken.
Kan ik one-shot prompts delen met mijn team?
Absoluut, dat is juist de kracht ervan. Maak een gedeelde prompt library met geteste templates per taak. Iedereen in je team gebruikt dezelfde prompts en krijgt consistente resultaten — ongeacht hun AI-ervaring.

Wil je deze term in de praktijk leren toepassen?